Afvalscheiding in Loon op Zand verbetert, maar doelen nog niet gehaald

KAATSHEUVEL - Inwoners van de gemeente Loon op Zand bieden sinds de invoering van Diftar in 2024 minder restafval aan, maar de gestelde doelen zijn nog niet bereikt. Dat blijkt uit een nieuwe raadsinformatiebrief waarin het college terugblikt op de afgelopen jaren en vooruitkijkt naar toekomstige ontwikkelingen.

De invoering van Diftar, waarbij inwoners betalen per keer dat zij restafval aanbieden, heeft effect gehad. In 2024 daalde het restafval met 24 kilo per inwoner ten opzichte van het jaar ervoor. In 2025 zette die daling door, al was deze minder sterk. Gemiddeld kwam het restafval uit op 116 kilo per inwoner per jaar.

Ook op het Grondstoffencentrum is een duidelijke verbetering zichtbaar. De hoeveelheid grof restafval nam af en inwoners bieden hun afval vaker gescheiden aan. Zo daalde het aantal restafvalzakken van circa 22 ton in 2024 naar ruim 16 ton in 2025.

Ondanks deze positieve ontwikkeling blijkt uit sorteeranalyses dat nog veel afval beter gescheiden kan worden. Van het fijn restafval bestaat maar liefst 79 procent uit materialen die eigenlijk apart ingezameld kunnen worden, zoals GFT, papier, glas en textiel.

Daarmee blijft de gemeente achter op de doelstelling uit het grondstoffenbeleid, waarin werd gestreefd naar maximaal 75 tot 100 kilo restafval per inwoner.

Een aandachtspunt blijft het zogenoemde bijplaatsen van afval, bijvoorbeeld naast containers. Dit komt op enkele locaties vaker voor. Volgens de gemeente gaat het om ongeveer 7 procent van het totale afval dat minder via de reguliere weg wordt aangeboden. Handhaving en toezicht blijven daarom belangrijk.

Tegelijkertijd laat onderzoek zien dat verkeerd aangeboden afvalstromen, zoals vervuiling van GFT, nauwelijks voorkomen.

Naast het gedrag van inwoners spelen ook landelijke ontwikkelingen een rol. Door stijgende verbrandingsbelasting en CO2-heffingen verwacht de gemeente een flinke stijging van de afvalkosten vanaf 2027. Ook nieuwe contracten voor afvalverwerking en inzameling zorgen voor hogere uitgaven.

De gemeente heeft beperkte invloed op deze kosten, maar probeert via beleid wel te sturen op minder restafval en betere scheiding. Daarbij blijft het principe ‘de vervuiler betaalt’ centraal staan.

Om verdere stappen te zetten, blijft de gemeente inzetten op communicatie en voorzieningen voor inwoners. In 2026 wordt via een inwonerpanel onderzocht welke ideeën er leven rondom nieuw afvalbeleid. Deze input vormt de basis voor toekomstige keuzes.

Daarnaast werkt de gemeente aan een nieuw grondstoffenplan, waarin kosten, duurzaamheid en service opnieuw tegen elkaar worden afgewogen.