Sterke stijging muskusratvangsten in Noord-Brabant

28 jan , 15:15 Nieuws
muskesrat
© Pixabay

BREDA – Muskus- en beverratten vormen nog altijd een serieuze bedreiging voor de waterveiligheid in Nederland. In 2025 hebben de waterschappen aanzienlijk meer muskusratten gevangen dan een jaar eerder. Ook in Noord-Brabant nam het aantal vangsten toe. In de provincie steeg het aantal gevangen muskusratten met 17 procent ten opzichte van 2024. Landelijk lag die stijging zelfs op 28 procent.

De dieren graven gangen en holen in dijken en kades, wat leidt tot verzwakking van waterkeringen. Daarnaast richten zij schade aan in de natuur en verstoren zij de biodiversiteit. Muskus- en beverratten hebben in Nederland nauwelijks natuurlijke vijanden en planten zich snel voort.

Droogte vergroot bereikbaarheid

De toename van het aantal vangsten in Noord-Brabant hangt sterk samen met het uitzonderlijk droge jaar 2025. Door de lage waterstanden kwamen locaties in beeld die normaal lastig bereikbaar zijn voor bestrijders. In eerdere, natte jaren bleven muskusratten juist vaker uit het zicht door hoge waterstanden. Daardoor kon de populatie zich op sommige plekken ongemerkt uitbreiden.

Een voorbeeld daarvan deed zich voor op het industrieterrein in Moerdijk, waar een relatief grote groep muskusratten is weggevangen. Deze dieren hadden zich daar eerder ongehinderd kunnen voortplanten.

Verschillen per waterschap

Binnen de provincie zijn duidelijke verschillen zichtbaar. In de gebieden van waterschap Aa en Maas en De Dommel steeg het aantal vangsten. In het werkgebied van waterschap Brabantse Delta daalde het aantal gevangen muskusratten juist verder. De gezamenlijke Brabantse vangorganisatie, in dienst van Brabantse Delta, voert de bestrijding uit voor alle drie de waterschappen.

In totaal zijn in Noord-Brabant in 2025 2.634 muskusratten gevangen, 387 meer dan in 2024.

Instroom vanuit grensgebieden

Naast de droogte speelt ook verplaatsing vanuit grensgebieden een rol. In Limburg en België is de bestrijding geïntensiveerd, waardoor muskusratten uitwijken richting Noord-Brabant. Vooral langs de grenzen van de gebieden van Aa en Maas en De Dommel leidde dat tot extra vangsten.

Ook landelijk speelt instroom vanuit het buitenland een grote rol. Via rivieren en beken komen muskusratten Nederland binnen, met name vanuit Duitsland. Waterschappen zetten daarom extra in op vangst in grenszones om vestiging te voorkomen.

Innovatie in bestrijding

Sinds 2024 maakt Noord-Brabant gebruik van DNA-onderzoek uit watermonsters. Door water te analyseren op sporen van muskusratten, krijgen bestrijders snel inzicht in de aanwezigheid van dieren. Als er geen DNA wordt aangetroffen, kan de inzet van vangmiddelen worden verminderd. Deze methode draagt bij aan een gerichtere en efficiëntere aanpak.

De 21 waterschappen blijven dagelijks actief om schade aan dijken, oevers en natuur te beperken en zo de waterveiligheid in Nederland te waarborgen.